(TN&MT) Bảo tàng tỉnh Sơn La vừa triển khai ứng dụng tham quan Di tích Quốc gia đặc biệt Nhà tù Sơn La bằng công nghệ VR (công nghệ thực tế ảo), nhằm nâng cao hiệu quả tái hiện, phát huy giá trị lịch sử của di tích theo hướng bền vững.
Di tích Quốc gia đặc biệt Nhà tù Sơn La nằm trên đỉnh đồi Khau Cả, thuộc tổ 9, phường Tô Hiệu, thành phố Sơn La. Từ năm 1930-1945, thực dân Pháp đã giam giữ 14 đoàn tù chính trị, với tổng số 1.013 lượt tù nhân tại đây. Qua 3 lần xây dựng, củng cố và mở rộng, nhà tù Sơn La có tổng diện tích là 2.184 m2.
Nhà tù Sơn La đã trở thành nơi đào tạo, bồi dưỡng những chiến sĩ cộng sản xuất sắc, tiêu biểu như đồng chí Tô Hiệu, Lê Duẩn, Trường Chinh, Nguyễn Lương Bằng... Ngày nay, di tích Nhà tù Sơn La trở thành địa chỉ đỏ giáo dục truyền thống cách mạng cho nhân dân về tinh thần yêu nước, lòng tự hào, tự tôn dân tộc.
Trước đây, việc bảo tồn, lưu giữ, phát huy giá trị lịch sử tại Di tích chỉ sử dụng các công nghệ, phương tiện truyền thống, việc tuyên truyền giá trị lịch sử chỉ sử dụng tại chỗ và trên trang thông tin điện tử với công nghệ đơn giản, các hiện vật hiển thị dưới dạng 2D.
Đề tài khoa học cấp tỉnh Ứng dụng công nghệ VR (công nghệ thực tế ảo) xây dựng mô hình tham quan Di tích Quốc gia đặc biệt Nhà tù Sơn La được triển khai từ tháng 5/2022 đến tháng 12/2023, do Trường Đại học Công nghệ thông tin và Truyền thông - Đại học Thái Nguyên chủ trì.
Mục tiêu xây dựng mô hình tham quan thực tế ảo Khu di tích Quốc gia đặc biệt Nhà tù Sơn La bằng công nghệ VR chạy trên môi trường web 3D, nhằm nâng cao hiệu quả tái hiện, phát huy giá trị lịch sử di tích. Phục vụ tra cứu truy cập chạy trên môi trường web 3D góp phần tích cực vào giáo dục lịch sử địa phương và thúc đẩy phát triển du lịch.
Nhóm thực hiện đề tài đã thu thập hình ảnh, dữ liệu thực địa toàn bộ cảnh quan Nhà tù Sơn La, các không gian trưng bày, hiện vật, tư liệu, các chứng tích lịch sử… để tái hiện, phục dựng các hạng mục công trình, phòng giam, cảnh sinh hoạt của tù nhân và xây dựng mô hình 3D về các chứng tích, hiện vật, tư liệu, nhân vật lịch sử, tù binh, cai ngục tại Nhà tù Sơn La. Tạo khung xương, tái hiện chuyển động cho các nhân vật lịch sử để tạo hiệu ứng, cảm giác đối với người dùng.
Trên cơ sở đó, xây dựng hệ thống mô phỏng thực tế ảo Di tích Quốc gia đặc biệt Nhà tù Sơn La dựa vào ứng dụng công nghệ VR chạy trên môi trường web 3D tích hợp trên Trang thông tin điện tử của Bảo tàng tỉnh. Đồng thời, tổ chức 2 Hội thảo khoa học, 1 khóa đào tạo, tập huấn cho 15 cán bộ của Bảo tàng tỉnh về cách thức sử dụng, khai thác các chức năng của ứng dụng tham quan Di tích ảo.
Mô hình tham quan với hình ảnh 3D có màu sắc, chuyển động sống động, kết hợp thuyết minh tự động, đã giúp độc giả hình dung cụ thể về toàn cảnh công trình, các hoạt động sinh hoạt, giam giữ, tra tấn tù nhân chính trị đã từng diễn ra tại đây.
Hiện nay, ứng dụng đang hoạt động tích hợp trên trang thông tin của Bảo tàng tỉnh Sơn La. Độc giả muốn trải nghiệm có thể truy cập vào địa chỉ: https://baotangsonla.vn/3dnhatusonla/index.html.