Nghiên cứu khoa học và công nghệ ngành tài nguyên và môi trường: Đổi mới để nâng cao hiệu quả hoạt động

(TN&MT) - Thực hiện chức năng tham mưu, giám sát và phân bổ nghiên cứu khoa học và công nghệ (KH&CN) phục vụ ngành tài nguyên và môi trường (TN&MT), năm 2018, Vụ Khoa học và Công nghệ, Bộ TN&MT đã thực hiện nhiều phương pháp đổi mới trong  hoạt động tuyển chọn cũng như giám sát nhằm nâng cao chất lượng, hiệu quả của các đề tài nghiên cứu KH&CN.

T11
Đề tài nghiên cứu khoa học trong lĩnh vực TN&MT. Ảnh: Hoàng Minh

Qua việc tổ chức Hội nghị đánh giá kết quả triển khai nhiệm vụ thường xuyên theo chức năng (TXTCN) cho các tổ chức KH&CN thuộc Bộ TN&MT giai đoạn 2015 - 2018 và định hướng đến 2021 có thể đánh giá, hầu hết, các nhiệm vụ thường xuyên theo chức năng do các Viện thuộc Bộ TN&MT thực hiện đã giúp các viện đảm bảo hoạt động nghiên cứu ổn định, giữ ổn định và góp nâng cao năng lực nghiên cứu của các cán bộ khoa học thuộc các viện.

Năm 2018, Bộ KH&CN đã ban hành Quyết định số 2528/BKHCN-TCCN ngày 16/8/2018 về khung nhiệm vụ thường xuyên theo chức năng của tổ chức KH&CN công lập. Bộ đã chỉ đạo các tổ chức KH&CN thuộc Bộ bám sát quy định để xây dựng các nhiệm vụ TXTCN năm 2019. Đến nay, các Thuyết minh nhiệm vụ TXTCN mở mới năm 2019 đã họp xét xuyệt, thẩm định tài chính, hoàn thiện và chờ phê duyệt để thực hiện từ năm 2019.

Năm 2018, tổng kinh phí được phân bổ cho các đề tài cấp cơ sở là 9.191 triệu đồng, trong đó, cấp cho 107 đề tài cấp cơ sở chuyển tiếp bắt đầu thực hiện năm 2017 và kết thúc năm 2018 và mở mới 9 đề tài. Tổng số đề tài cấp cơ sở đã được Bộ trưởng phê duyệt mở mới năm 2018 và 2019 theo Quyết định 240/QĐ-BTNMT ngày 23/1/2018 là 137 đề tài với tổng kinh phí 23.670 triệu đồng.

Thông qua nhiệm vụ đã được phê duyệt, Vụ KH&CN đang tiến hành rà soát danh mục đề tài theo Quyết định 240/QĐ-BTNMT để phân bổ kinh phí thực hiện nhiệm vụ phù hợp theo tính cấp thiết, ưu tiên thực hiện đối với những nhiệm vụ phục vụ xây dựng văn bản quy phạm pháp luật và các vấn đề cấp bách hiện nay.

Năm 2018, Vụ đã làm tốt vai trò cơ quan tham mưu cho Bộ trong việc Tổ chức triển khai công tác phối hợp với Bộ KH&CN theo Chương trình phối hợp đã được hai Bộ trưởng phê duyệt. Tiếp tục thực hiện 1 nhiệm vụ cấp Bộ “Nghiên cứu cơ sở khoa học và thực tiễn trong nước và quốc tế làm luận cứ cho chỉnh sửa Luật Đa dạng sinh học”

Hướng dẫn các tổ chức KH&CN thuộc Bộ đề xuất nhiệm vụ KH&CN cấp Bộ, cấp Quốc gia thực hiện các Quyết định số 3585/QĐ-BKHCN ngày 15/12/2017 của Bộ KH&CN về việc phê duyệt định hướng nghiên cứu ưu tiên các khoa học cơ bản trong lĩnh vực hóa học, khoa học sự sống, khoa học Trái đất và khoa học biển giai đoạn 2017 - 2025 và Quyết định số 562/QĐ-TTg ngày 25/4/2017 của Thủ tướng Chính phủ phê duyệt Chương trình phát triển khoa học cơ bản trong lĩnh vực hóa học, khoa học sự sống, khoa học Trái đất và khoa học biển giai đoạn 2017 - 2025.

Thực hiện yêu cầu của Ban Chỉ đạo Trung ương xây dựng Đề án “Chủ trương, chính sách chủ động tham gia cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ tư”, Vụ đã cùng Cục Công nghệ thông tin và Dữ liệu tài nguyên môi trường xây dựng trình  Ban Cán sự Đảng Bộ TN&MT Báo cáo “Chính sách, nhiệm vụ và giải pháp thúc đẩy ứng dụng công nghệ thông tin, kỹ thuật số trong quản lý tài nguyên và môi trường”, góp phần vào việc định hướng chính sách chủ động tham gia cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ tư của cả nước nói chung, ngành TN&MT  nói riêng. Báo cáo đã được gửi Ban Kinh tế Trung ương báo cáo chuyên đề của Bộ TN&MT xây dựng Đề án "Chủ trương chính sách chủ động tham gia cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ 4”.

Thực hiện Quyết định số 1192/QĐ-BTNMT ngày 13/4/2018 của Bộ trưởng Bộ TN&MT về việc Ban hành kế hoạch chuyển đổi Hệ thống quản lý chất lượng theo TCVN 9001:2008 sang TCVN 9001:2015 tại các đơn vị trực thuộc Bộ nhằm tạo điều kiện công khai minh bạch quy trình, thủ tục giải quyết công việc. Việc áp dụng hệ thống quản lý chất lượng theo tiêu chuẩn TCVN ISO 9001:2015 vào hoạt động của các đơn vị trực thuộc Bộ.

Đánh giá chung của lãnh đạo Bộ TN&MT với hoạt động KH&CN của ngành cho thấy, các đề tài cấp cơ sở chuyển tiếp và mở mới năm 2018 được thực hiện theo đúng tiến độ cấp kinh phí. Với chức năng quản lý Nhà nước về khoa học và công nghệ của Bộ TN&MT, Vụ đã và đang giám sát chặt chẽ việc thực hiện nhiệm vụ khoa học và công nghệ cấp cơ sở của các đơn vị và việc ứng dụng kế quả nghiên cứu trong thực tiễn quản lý và sản xuất tại các đơn vị ứng dụng. Tuy vậy, việc sử dụng kết quả nghiên cứu của các nhiệm vụ thường xuyên theo chức năng của các viện vẫn còn hạn chế. Kết quả nghiên cứu chưa được chuyển giao tới các đơn vị có liên quan trong Bộ TN&MT.

Đặc biệt, căn cứ kế hoạch KH&CN năm 2018 của Bộ TN&MT, Vụ KH&CN đã triển khai 2 đợt kiểm tra định kỳ công tác KH&CN vào tháng 4 và tháng 10 tại 16 đơn vị trực thuộc nhằm mục đích tháo gỡ khó khăn và thúc đẩy tiến độ triển khai đối với các đề tài kết thúc. Kết quả kiểm tra cho thấy hoạt động KH&CN của các đơn vị cơ bản hoàn thành kế hoạch KH&CN năm 2018. Bên cạnh đó, còn một số đề tài cấp Bộ chưa thực hiện đúng tiến độ đề ra dẫn đến việc nghiệm thu chưa đúng thời hạn trong năm 2018 do đó Vụ đã có đôn đốc tiến độ thực hiện các đề tài, đặc biệt là các đề tài cấp Bộ kết thúc năm 2018. 

Bước sang năm 2019, Vụ KH&CN sẽ tiếp tục triển khai xây dựng, hoàn thiện văn bản quy phạm pháp luật về khoa học và công nghệ, trong đó, tập trung xây dựng các Văn bản liên quan đến Quyết định số 1990/QĐ-TTg ngày 11/12/2017 của Thủ tướng Chính phủ: Ban hành Danh mục dịch vụ sự nghiệp công sử dụng ngân sách Nhà nước thuộc lĩnh vực quản lý Nhà nước của Bộ TN&MT. Theo đó năm 2019, Vụ đã đăng ký chủ trì xây dựng, trình ban hành 2 Thông tư: Thông tư quy định tiêu chí, chỉ số đánh giá chất lượng dịch vụ sự nghiệp công sử dụng ngân sách Nhà nước về điều tra thu thập thông tin xây dựng, điều chỉnh khung giá các loại đất và Thông tư ban hành quy định tiêu chí, chỉ số đánh giá chất lượng dịch vụ sự nghiệp công về lập báo cáo hiện trạng môi trường quốc gia.

Tiếp tục tập trung thực hiện các nhiệm vụ nhằm nâng cao chất lượng, hiệu quả công tác điều tra cơ bản; công tác dự báo, cảnh báo thuộc các lĩnh vực quản lý Nhà nước về TN&MT. Tăng cường công tác chuyển giao kết quả nghiên cứu KH&CN còn hạn chế, cần đẩy mạnh hoạt động chuyển giao sản phẩm nghiên cứu KH&CN để các sản phẩm làm ra được ứng dụng có hiệu quả nhằm nâng cao công tác quản lý Nhà nước cũng như đổi mới công tác điều tra cơ bản về TN&MT.

Minh Thư

  Ý kiến bạn đọc
Tin cùng chuyên mục