Đại biểu Quốc hội đóng góp nhiều ý kiến cho dự án TĐC Sân bay Long Thành

Thứ Sáu, 27/10/2017, 22:35 (GMT+7)
.

(TN&MT) - Sáng 27/10, tiếp tục chương trình tại kỳ họp thứ 4, Quốc hội đã Thảo luận Tổ về dự án thu hồi đất, bồi thường, hỗ trợ, tái định cư Cảng hàng không quốc tế Long Thành.

Theo Tờ trình của Chính phủ về  Báo cáo nghiên cứu khả thi dự án thu hồi đất, bồi thường, hỗ trợ tái định cư sân bay Long Thành, tổng cộng có khoảng 4.864 hộ gia đình với gần 16.000 nhân khẩu và 26 tổ chức sử dụng đất sẽ bị ảnh hưởng khi thực hiện dự án Cảng hàng không quốc tế Long Thành. Tổng mức giải phóng mặt bằng cho dự án này là hơn 23.000 tỉ đồng (trên 1 tỉ USD).

ĐBQH Trần Hồng Hà, Bộ trưởng Bộ TN&MT đóng góp ý kiến tại Thảo luận Tổ sáng 27/10
ĐBQH Trần Hồng Hà, Bộ trưởng Bộ TN&MT đóng góp ý kiến tại Thảo luận Tổ sáng 27/10. Ảnh: Việt Hùng

Trong đó, 18.000 tỉ đồng bồi thường, hỗ trợ, tái định cư; hơn 4.000 tỉ xây dựng khu tái định cư. Ngoài ra, gần 480 tỉ đồng dùng để tái lập hạ tầng ngoài ranh giới cảng hàng không và 388 tỉ đồng đào tạo nghề, giải quyết việc làm, ổn định cuộc sống người dân.

Nguồn vốn và cơ cấu vốn theo đề xuất của Chính phủ là ngân sách Trung ương gần 22.000 tỉ đồng, chiếm 95% tổng mức đầu tư. Trung ương cũng ứng nốt hơn 1.100 tỉ đồng (chiếm 5%) còn lại, Ủy ban nhân dân tỉnh Đồng Nai có trách nhiệm hoàn trả ngân sách theo quy định.

Phát biểu thảo luận tổ, ĐBQH Trần Hồng Hà, Bộ trưởng Bộ TN&MT góp ý: Trong báo cáo dự án, Báo cáo ĐTM là báo cáo khu vực di dân tái định cư nhưng trong báo cáo thì lại là khu vực người dân đang ở mà sắp tới xây dựng Sân bay Long Thành.

ĐBQH Lưu Bình Nhưỡng phát biểu tại Thảo luận Tổ sáng 27/10
ĐBQH Lưu Bình Nhưỡng phát biểu tại Thảo luận Tổ sáng 27/10. Ảnh: Việt Hùng

Theo Bộ trưởng Trần Hồng Hà, báo cáo ĐTM như vậy là chưa trúng vì nếu đánh giá khu vực người dân đang ở mà sắp tới xây dựng công trình thì sắp tới khi có xây dựng sân bay, chúng ta đánh giá tác động môi trường thì mới trúng. “Nói như vậy có nghĩa là khu vực Tái định cư mà người dân sắp đến ở sẽ cần được đánh giá tác động môi trường để chúng ta quan tâm đầu tư công trình bảo vệ môi trường ở khu vực này” - Bộ trưởng Trần Hồng Hà nói.

Đề cập đến việc làm sao chống tái lấn chiếm sau khi thu hồi đất phục vụ dự án, Đại biểu Trần Hồng Hà cho rằng đó là một việc hết sức khó khăn. Vì vậy, cần quan tâm đến nơi mới đến thì điều kiện sản xuất, đời sống của người dân cần phải được đảm bảo để người dân sau khi di dời đến nơi ở mới tiếp tục được duy trì sinh kế. Đời sống ổn định, họ sẽ không tái lấn chiếm nơi cũ để sản xuất…

Ngoài ra, theo Bộ trưởng, cho đến bây giờ có vấn đề chưa đặt ra nhưng nếu để làm tốt vấn đề tái định cư thì quy hoạch cần phải thiết kế thật rõ ràng các hạng mục công trình đặc biệt là thật rõ quy hoạch 1/500 đối với những khu vực liên quan đến các hệ sinh thái như dịch vụ, công nghiệp phụ trợ, du lịch sinh thái… để có thể phát huy quỹ đất ở khu vực này để tiến hành đầu tư ở khu vực này. “Đây là vấn đề cần tình toán ngay từ bây giờ… ” - Bộ trưởng Trần Hồng Hà nói.

Ở góc độ khác, ĐBQH Hồ Văn Năm Đoàn tỉnh Đồng Nai đề nghị cân nhắc nguồn kinh phí thực hiện khi Quốc hội biểu quyết thông qua dự án, nhất là không thể giao hết cho địa phương.

Quanh cảnh thảo luận Tổ tại tổ 16 gồm các Đoàn ĐBQH: Bắc Kạn, Bến Tre, Bà Rịa - Vũng Tàu và Quảng Nam
Quanh cảnh thảo luận Tổ tại tổ 16 gồm các Đoàn ĐBQH các tỉnh: Bắc Kạn, Bến Tre, Bà Rịa - Vũng Tàu và Quảng Nam. Ảnh: Việt Hùng

Đại biểu Hồ Văn Năm băn khoăn, nếu có điều kiện ứng trước thì tốt nhưng nếu địa phương không có đủ kinh phí để ứng ra làm đền bù giải phóng mặt bằng thì xử lý thế nào. Bên cạnh đó, giá bồi thường hỗ trợ tái định cư cho dân cũng cần phải tính toán cụ thể. Theo ông Hồ Văn Năm, giá bồi thường trung bình áp giá theo giá Nhà nước, thực tế tham khảo áp giá so với giá thị trường thì chênh lệch quá lớn nên khó tránh khỏi việc dân phản ứng. Do đó cần phải làm tốt công tác dân vận, dân thông thì mới thu hồi đất được. Còn nếu không làm chắc chắn thì dễ xảy ra hiểu lầm, dễ bị lợi dụng kích động.

Ở góc độ dân sinh, về đề xuất quy hoạch Nghĩa trang 20ha ở khu tái định cư này, Đại biểu Tô Văn Trọng - Đoàn tỉnh Bến Tre đưa ra quan điểm: ông rất đồng tình với Đồng Nai về đề xuất này.

Vì theo tập quán, người dân ở phía Nam thường làm khu mộ khá “hoành tráng”, vì vậy nếu chúng ta không tính đến quy hoạch nghĩa trang từ đầu thì sau này không biết lấy quỹ đất đâu mà làm, mà mở rộng. Vì vậy, Đại biểu Tô Văn Trọng cho rằng nên tạo điều kiện để quy hoạch nghĩa trang nhân dân này để có thể góp phần thực hiện tốt dự án.   

Còn theo ĐBQH Trương Trọng Nghĩa Đoàn TP. Hồ Chí Minh, sự cần thiết xây sân bay Long Thành đã rõ. Nhưng đây là một dự án lớn, đụng tới diện tích đất đai lớn nên rất dễ gây xáo trộn xã hội, mâu thuẫn và xung đột.

Luật sư Trương Trọng Nghĩa cho biết, Báo cáo nghiên cứu khả thi dự án trình Quốc hội lần này đã đề cập tới những nội dung cơ bản về tái định cư cho người dân trong vùng dự án, tuy nhiên đại biểu lưu ý, quá trình thực thi thường mới phát sinh vấn đề về giao thông, môi trường; tâm lý so sánh giữa nơi ở cũ – mới ...

Đại biểu Trương Trọng Nghĩa cho rằng, Báo cáo nghiên cứu khả thi cần làm rõ hơn việc xây dựng các khu tái định cư có kết hợp kinh doanh hay không? Nguồn thu từ kinh doanh này sẽ được sử dụng thế nào? Tác động ra sao tới người tái định cư? Ngoài ra, báo cáo của Chính phủ và Báo cáo thẩm tra của Uỷ ban Kinh tế cũng chưa đề cập chi tiết tới việc giải phóng mặt bằng khoảng 1.000 ha đất quốc phòng. Cử tri sẽ thắc mắc vì đây là tiền của dân...

Quan tâm đến các công trình dân sinh nhất là các trường học, nhà trẻ, ĐBQH Nguyễn Đình Cúc - Phó Viện trưởng Viện Kiểm sát tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu đề nghị phải tính toán theo tương lai lâu dài hơn nữa.

Theo ông Nguyễn Đình Cúc, không thể căn cứ vào số lượng dân và số lượng trẻ đi học hiện tại để xây dựng trường học và trạm y tế vì như vậy sẽ dễ bị lạc hậu, sẽ không đáp ướng sự phát triển trong tương lai…

Việt Hùng - Hải Ngọc (lược ghi)

.
.
.
.
.
.
.
.
.
.