Mường La (Sơn La): Bãi rác hơn 10 năm tuổi "hành" dân

Thứ Hai, 25/04/2016, 10:35 (GMT+7)
.

(TN&MT) - Bãi chôn lấp chất thải rắn huyện Mường La ( tỉnh Sơn La) nằm trên địa bàn bản Két, xã Tạ Bú, huyện Mường La, do UBND huyện Mường La đầu tư xây dựng năm 2004. Sau khoảng 2-3 năm đi vào sử dụng, từ năm 2007 tới nay, bãi rác này đang trong tình trạng quá tải, gây ô nhiễm nghiêm trọng nguồn nước sinh hoạt và môi trường sống của người dân.

Rác thải tại đây chỉ được xử lý bằng hình thức chôn lấp, đốt thủ công.
Rác thải tại đây chỉ được xử lý bằng hình thức chôn lấp, đốt thủ công.

Sống chung với… ruồi, nhặng

 Bãi rác này có từ năm 1994, trước đây đặt tại tiểu khu 1, thị trấn Ít Ong, huyện Mường La. Do tình trạng quá tải và ô nhiễm, năm 2004, UBND huyện Mường La phối hợp với Ban quản lý Dự án Thủy điện Sơn La tiến hành di dời bãi rác về khu vực bản Két, xã Tạ Bú.

Hiện nay, bãi chôn lấp chất thải rắn này có diện tích 22.195m2, nằm trùng với đáy thung lũng suối cạn theo hướng Tây Tây Bắc – Đông Đông Nam. Đây là một nhánh của suối Két chảy thẳng vào sông Đà. Từ đó tới nay, toàn bộ rác thải, chất thải rắn của huyện Mường La cũng như các khu nhà ở của Thủy điện Sơn La được chuyên chở đến đây để xử lý. Phương pháp xử lý chủ yếu là chôn lấp và đốt thủ công.

Theo ghi nhận của phóng viên, bãi chôn lấp chất thải rắn này được xây dựng khá đơn giản, gồm 1 đập bê tông chắn ngang dòng suối cạn, tạo nên khu chứa rác và các chất thải rắn. Đặc biệt, bãi chôn lấp này nằm cách khu dân cư chỉ khoảng 300m và nằm ngay đầu nguồn nước sinh hoạt.

Anh Lò Văn Kiên, Nhóm liên gia tự quản số 6, bản Két, nhà nằm ngay khu dưới bãi chôn lấp rác bức xúc: “Mỗi khi trời mưa, nước thải kèm theo rác lại chảy tràn xuống khu dân cư. Trời nắng thì ruồi, nhặng xuất hiện rất nhiều tại khu vực này. Nhất là mỗi khi họ đốt rác, mùi khét lẹt bốc lên nồng nặc, gió lại cuốn mùi xuống khu dân ở, chúng tôi rất khó thở và mệt mỏi”.

Bà Lò Thị Dịnh, Nhóm liên gia tự quản số 4, bản Két cho hay: “Nhà tôi cách khu vực bãi rác khoảng 1km, nhưng vẫn bị ảnh hưởng rất nặng. Nhiều khi ăn cơm phải mắc màn vì con ruồi, con nhặng rất nhiều, rất ô nhiễm. Đáng lo nhất là các cháu nhỏ. Bố mẹ đi làm nương cả ngày, các cháu ở nhà phải tự trông nhau, tự ăn uống, trong khi xoong nồi, bát đĩa, ấm nước… toàn ruồi là ruồi”.

Ông Đường Văn Dương, Bí thư chi bộ bản Két cho biết: mỗi ngày, có khoảng 4 lượt xe chở rác thải các loại vào đổ tại đây, mấy hôm nay  họ đang làm lại đường vào bãi nên mới tạm dừng đổ rác. Trước đây, khu thung lũng dưới chân bãi rác là suối Két, nước rất trong và mát, là nơi người dân chúng tôi sử dụng để sinh hoạt, sản xuất. Nhưng kể từ khi có bãi rác, người dân tắm nước suối về bị mẩn, ngứa nên không ai dám dùng nữa.

Rác thải đổ tràn lan xuống khu thung lũng phía dưới.
Rác thải đổ tràn lan xuống khu thung lũng phía dưới.

Năm 2013, họ đổ rác thải còn tràn xuống bản, lấn đường dân sinh của bản. Nghiêm trọng hơn, mỗi lần trong huyện có trâu, bò bị chết do dịch bệnh thì họ cũng chở về đổ thẳng ở đây. Trâu bò của người dân bản chăn thả tại khu vực này cũng bị bệnh theo. Nhưng điều đáng lo nhất, dòng suối nằm dưới khu vực bãi rác là suối Két, có một nhánh chảy thẳng vào Sông Đà, gây nguy cơ cao ô nhiễm nguồn nước.

“Chúng tôi đã phản ánh lên chính quyền xã, và được biết là huyện đã có chủ trương xây dựng bãi rác với hệ thống thu gom rác và lò đốt hiện đại. Nhưng bao giờ triển khai thì người ta không nói. Giờ đây người dân chỉ mong các cơ quan chức năng sớm di dời bãi rác. Trước mắt, thì có biện pháp tăng cường phun thuốc khử trùng, khử mùi để bớt gây ảnh hưởng tới cuộc sống người dân” – ông Đường Văn Dương, Bí thư chi bộ Bản Két kiến nghị.

Quy hoạch vẫn nằm trên giấy?

Ông Quàng Văn Chau, PCT UBND xã Tạ Bú cho biết: UBND xã đã nhiều lần nhận được kiến nghị của người dân và cũng đã có đơn kiến nghị lên các cơ quan chức năng nhưng chưa được giải quyết triệt để.

Ngày 25/9/2013, UBND tỉnh Sơn La đã phê duyệt Quy hoạch chi tiết xây dựng tỷ lệ 1/500 Khu chôn lấp và xử lý chất thải rắn huyện Mường La do Sở Xây dựng Sơn La là chủ đầu tư. Theo quy hoạch, diện tích bãi rác vào khoảng 11,7 ha. Công suất xử lý rác từ 80-120 tấn/ngày. Tuổi thọ của bãi chôn lấp khoảng 24 năm.

Trong giai đoạn 2013-2015, sẽ tiến hành đầu tư xây dựng ô chôn lấp rác số 1, khu xử lý nước rác, khu phụ trợ, hệ thống sân đường giao thông và hạ tầng phục vụ cho ô chôn lấp rác số 1. Sau năm 2015, tiếp tục đầu tư xây dựng ô chôn lấp rác số 2 và hệ thống hạ tầng kỹ thuật còn lại.

Nhưng tới nay, vẫn chưa có hạng mục nào của quy hoạch được thực hiện. Nói cách khác, quy hoạch này dường như vẫn chỉ đang nằm trên giấy?

Ngay dưới bãi rác có một nhánh của suối Két chảy hòa vào sông Đà, gây nguy cơ cao về ô nhiễm môi trường nước.
Ngay dưới bãi rác có một nhánh của suối Két chảy hòa vào sông Đà, gây nguy cơ cao về ô nhiễm môi trường nước.

Trao đổi về vấn đề này, ông Tòng Văn Thành, Trưởng phòng TN&MT huyện Mường La cho biết: UBND huyện đã nắm được ý kiến phản ánh của người dân về vấn đề ô nhiễm tại bãi rác. Tuy nhiên, UBND huyện không phải chủ đầu tư dự án. Về phía Sở Xây dựng Sơn La, cũng không thấy triển khai dự án nên chúng tôi rất khó trả lời người dân.

“Bên cạnh đó, chúng tôi cũng nhận thấy đặt bãi rác ở vị trí này là không hợp lý do bãi rác nằm ngay cửa suối dẫn ra sông Đà, gây ảnh hưởng trực tiếp tới người dân và lòng hồ thủy điện Hòa Bình. Tuy nhiên, theo quy hoạch đề ra, quá trình thu gom, xử lý rác thải rất bài bản, quy mô, không gây ảnh hưởng tới môi trường”  – ông Tòng Văn Thành nói.

Trước thực trạng ô nhiễm đang trở nên ngày càng nghiêm trọng, thiết nghĩ, rất mong các cơ quan chức năng của tỉnh Sơn La sớm vào cuộc, cần có giải pháp xử lý ô nhiễm môi trường tại khu vực này, để đảm bảo sức khỏe, trả lại môi trường sống trong sạch cho người dân.

Báo Điện tử Tài nguyên và Môi trường sẽ tiếp tục thông tin về vấn đề này tới bạn đọc.

Bài & ảnh: Nguyễn Nga

.
.
.
.
.
.
.
.
.
.